تاسیسات ساختمان چیست؟

تجهیزات ساختمانی  ،شرایط مناسبی و اسایش  را برای زندگی فراهم  میکنند.

تجهیزات ساختمانی شامل طراحی سیستم های سرمایشی و گرمایشی ، ، سیستم آبرسانی، گازرسانی، فاضلاب، اطفای حریق ، سیستم بهداشت ساختمان و … میباشد و هر کدام کارایی متفاوتی دارند.

اگر هر یک از این سیستم ها درست عمل کنند باعث جلوگیری از اتلاف  انرژی و صرفه جویی در هزینه های ساختمان میشود.

مزایای رعایت  قواعد تاسیسات:

افزایش راندمان تاسیسات

کاهش مصرف انرژی

کاهش حجم اشغال شده در سازه

تعمیر و نگهداری آسان

 

 

 

انواع تجهیزات تاسیسات ساختمان:

تجهیزات ساختمان از قسمت های متفاوتی  تشکیل شده است که هر کدام از این قسمت ها نقش جداگانه ای  نسبت به دیگری دارد.

استفاده  صحیح از این تجهیزات باعث صرفه جویی انرژی ، کاهش استهلاک سیستم ها و افزایش عمر سازه ها می گردد .

 

طراحی و نقشه کشی تاسیسات ساختمان:

برای نصب لوله ها و تاسیسات ساختمان  به یک نقشه احتیاج داریم که مهندس معمار ، نقشه را در مقیاس کوچک روی برگه  طراحی میکند.

در این نقشه تمامی تجهیزات و سیستم هایی که ساختمان نیاز دارد ، بیان شده است.

در تاسیسات ساختمان نقشه کشی و طراحی بسیار مهم میباشد.چون طبق نقشه اجزا کنار یکدیگر قرار میگیرند.

.در نقشه ها مواردی مانند  محل نصب موتورخانه ها، محل نصب تصفیه خانه، محل داکت اسپلیت ها ، ظرفیت گرمایشی و سرمایشی ساختمان، ضریب حرارتی دیوارها، سقف و کف ساختمان، منابع آب مصرفی، انتخاب پمپ، لوله کشی آب و فاضلاب و…  وجود دارد.

نقشه کشی ساختمان باید با جدیدترین روش ها  برای افزایش بازدهی باشد.

در نقشه کشی سیستم تاسیسات باید به موارد زیر اشاره کرد:

محل قرار گرفتن  هواساز

محل قرار گرفتن  برج خنک کننده

محل قرار گیری تاسیسات گرمایشی و سرمایشی

ابعاد و جنس دودکش و وسایل گازسوز

محل قرار گرفتن لوله های آب سرد و آب گرم

جدول مشخصات فنی تجهیزات تاسیساتی

نقشه سیستم جمع آوری و دفع فاضلاب و آب باران

تجهیزات تهویه مطبوع در تاسیسات ساختمان:

تهویه مطبوع یکی از مهم ترین تجهیزات در تاسیسات ساختمان به شمار میرود.

سیستم تهویه مطبوع وظیفه کنترل حرارت و رطوبت محیط را به عهده دارد.

سیستم تهویه مطبوع با استفاده از رطوبت زنی، خشک کردن هوا، سیستم گرمایش و سرمایش ، هوای محیط مورد نظر را ایده آل میکند.

از سیستم تهویه مطبوع  برای داشتن هوایی مطبوع در محیط مورد نظر استفاده میشود.

در سیستم های تهویه مطبوع  باید جدیدترین تکنولوژی ها را  استفاده کرد.

.از سیستم  تهویه  مطبوع ، برای جابجایی هوا  ، استفاده میشود.

محاسبه ظرفیت محیط مورد نظر  از طریق ابعاد فضا و ارتفاع سقف، تعداد افراد ساکن، موقعیت جغرافیایی و تعداد دفعات تعویض هوا در ساعت بدست  می آید.

پارکینگ های طبقاتی به دلیل کمبود هوای تازه و اکسیژن  نیاز به دستگاه تهویه مطبوع دارند و دستگاهی که باید برای این مکان استفاده شود باید بتواند به ازای هر متر مربع 10 فوت مکعب در دقیقه هوا را تهویه کند.

تهویه آشپزخانه ها به دو روش صورت میگیرد:

بوسیله فن ،  جابه جایی و تعویض هوا صورت گیرد.

استفاده از هود نصب شده روی اجاق گاز

 

از سیستم های تهویه باید در آشپزخانه ها، پارکینگ ها، استخر ها، سرویس های بهداشتی و … استفاده کرد.

تجهیزات سرمایشی در تاسیسات ساختمان:

سیستم های سرمایشی جزء تجهیزات تاسیسات ساختمان به شمار میروند.

از  سیستم سرمایشی برای خنک کردن هوای  مورد نظر استفاده میشود.

سیستم های تهویه مطبوع در مدل های مختلفی طراحی و تولید می شوند .

سیستم های سرمایشی  شامل موارد زیر میباشند:

چیلر

کولر گازی

اسپلیت مرکزی

داکت اسپلیت

کولر آبی

 

 

طراحی سیستم سرمایشی ساختمان ، جز اولین مراحل طراحی سیستم تهویه مطبوع  به شمار میرود.

برای محاسبه بار سرمایشی ساختمان باید مقدار بار سرمایشی در کل ساعات شبانه روز محاسبه شود.

برخی از سیستم های سرمایشی برای انتقال هوای سرد و تازه نیاز به کانال کشی دارند.بنابراین  انتخاب جنس و نوع کانال ها پارامترهای تاثیر گذار در تاسیسات ساختمان بشمار میروند..

تجهیزات گرمایشی در تاسیسات ساختمان:

سیستم های گرمایشی جزء تجهیزات ساختمان محسوب می شود.

سیستم های گرمایشی در مدل های مختلفی طراحی و تولید می شوند.

سیستم های گرمایشی شامل موارد زیر هستند:

بویلر

هیتر

مشعل

آبگرمکن

پکیج ها

رادیاتورها

 

برای اجرای سیستم های گرمایشی به کانال کشی و لوله کشی برای تامین هوای گرم در سازه  نیاز مند هستیم.

از هر سیستم گرمایشی که بکار می برید باید به متراژ  ساختمان دقت داشته باشید.که باعث صرفه جویی در مصرف انرژی شود.

برای تولید گرما و بخاربرای  تامین بار حرارتی و گرمای ساختمان از دیگ استفاده میکنند.

انتخاب بویلر و دیگ مناسب  باعث افزایش گرمادهی ساختمان میشود.

گرمای بعد از  انتقال به وسایل گرمایشی مثل  رادیاتورها و شوفاژها به فضای اطراف منتقل می شود.

گرمایی که توسط احتراق در محفظه دیگ ها ایجاد میشود ، گاز های سمی تولید می کند و این گازها به وسیله  دودکش  از ساختمان خارج میشوند.

در نصب دودکش ها باید به نوع ، جنس و قطر دودکش ها دقت شود .

تبدیل انرژی شیمیایی به حرارتی توسط مشعل  که روی دیگ ها نصب شده اند صورت میگیرد.

مشعل ها از نظر فشار به اتمسفریک و از نظر سوخت به گازوئیلی، گازی ، دوگانه سوز تقسیم بندی  می شوند .

مشعل با توجه به ظرفیت مورد نیاز دیگ ها انتخاب میشود.

در سیستم های حرارت مرکزی به دلیل بسته بودن شبکه لوله کشی ، درجه حرارت تغییر میکند  و باعث  فشار آب و سیستم می شود .

برای تنظیم فشار سیستم های حرارت  از منبع انبساط استفاه می شود .

. افزایش بازدهی سیستم های گرمایشی به طراحی و محاسبه اجزای سیستم حرارتی ساختمان بستگی دارد.

 

سیستم آبرسانی در تاسیسات ساختمان

سیستم آبرسانی یکی از زیرشاخه های مهم در صنعت تاسیسات محسوب می شود.

از آب بهداشتی  برای آشپزی، آشامیدن، شست و شوی لباس ها ، استحمام و … استفاده میشود.

آب شهری بوسیله ی لوله کشی سرد و گرم به داخل ساختمان و در فضاهایی مانند  آشپزخانه، حمام وسرویس های بهداشتی  و حیاط ساختمان انشعاب می شود.

لوله هایی که برای تاسیسات  ساختمان استفاده میشوند باید از جنس و کیفیت بالایی برخوردار باشند .

برای محاسبه ظرفیت و تامین آب مصرفی ساختمان ،  محل دقیق منبع آب و تجهیزات معین می شود و سپس مسیر لوله های سرد و گرم و برگشت آب گرم مصرف کننده ها طراحی میشود و قطر لوله ها  نیز در هتگام طراحی مشخص می شود .

تعداد طبقات  باعث تغییر در تعداد  انشعابات میشود.

برای افزایش فشار آب میتوان از پمپ  و منبع ذخیره استفاده کرد.

سیستم گازرسانی در تاسیسات ساختمان:

اجاق گاز، بخاری، پکیج، آبگرمکن از گاز شهری برای روشن شدن  استفاده میکنند.

امروزه بیشتر ساختمان ها مجهز به سیستم گازرسانی در تاسیسات ساختمان می باشند.

 

 

 

جنس لوله ها در سیستم گازرسانی باید از فولاد سیاه باشد.

همه ی مشخصات لوله ها از نظر ساخت، ابعاد، وزن و آزمایش ها باید با استاندارد ملی تطابق داشته باشند.

لوله کشی گاز به دو صورت  در ساختمان بکار می رود :

لوله کشی گاز به صورت تو کار و از لوله های بدون درز استفاده میشود.

لوله کشی گاز به صورت روکار  و از لوله های درز دار استفاده میشود.

در لوله کشی گاز به صورت روکار، لوله ها  نیازی به عایق بندی ندارد  .

از وسیله ای به نام کنتور برای اندازه گیری گاز مصرفی  ساختمان ها استفاده میشود.

کنتور  باید در داخل محدوده ساختمان  و بعد از رگلاتور نصب شود..

سیستم فاضلاب در تاسیسات ساختمان:

ساختمان ها حتما  باید مجهز به سیستم دفع فاضلاب  باشند.

به کل مجموعه لوله های انتقال، دریچه بازدید و سیفون ها سیستم فاضلاب میگویند.

لوله های استفاده شده در تاسیسات ساختمان برای حمل فاضلاب ، تخلیه آب باران، و لوله های تهویه و …  استفاده میشود.

جنس لوله هایی که در تاسیسات ساختمان استفاده میشود معمولا از چدن، مس، پلاستیک و یا لوله های گالوانیزه میباشد.

در سیستم فاضلاب دریچه ای برای رفع گرفتگی و تمیز کردن لوله های فاضلاب بدون نیاز به شکافتن دیوار  وجود دارد.

فاضلاب های خانگی به دو دسته سبک و سنگین تقسیم میشوند.

فاضلاب صنعتی نیز برای خنک کردن دستگاه ها، شستشوی مواد اولیه در کارخانجات صنعتی پساب تولید می کند.

آب درون ناودانی ها، بارندگی یا آب شدن برف ها باعث بوجود آمدن فاضلاب سطحی میشود وبه وسیله  سیستم فاضلاب به خارج منتقل می شوند.

سیستم اطفا حریق در تاسیسات ساختمان:

یکی از تجهیزات مهم در تاسیسات ساختمان ها ، سیستم اطفا حریق میباشد.

سیستم های اطفا حریق ، ساختمان ها را در برابر آتش سوزی محافظت میکنند.

در سیستم های اطفا حریق تجهیزاتی مانند ، وسایل آتش نشانی قابل حمل، و شلنگ و قرقره، آب فشان های خودکار، سیستم کف کننده، سیستم های گازی و مواد شیمیایی خشک وجود دارد.

برای آب آتش نشانی هر ساختمان یک منبع در نظر گرفته می شود .

استفاده از سیستم هوشمند در برخی از ساختمان های اداری، تجاری، صنعتی و مسکونی در صورت نبود ساکنین  و در صورت آتش سوزی سیستم به طور اتوماتیک اطفای حریق انجام میدهد.

این سیستم هوشمند بصورت شاخه ای و دارای چندین آب فشان یا اسپرینکلر میباشد که روی هر کدام سنسور حرارتی تعبیه شده است.

در زمان آتش سوزی ،مایع درون حباب شیشه ای آب فشان بر اثر حرارت خرد شده و شروع به اطفای حریق می کندو باید  بعد ازپایان  اطفای حریق تمامی  آب فشان ها تعویض شوند.